डप्लर इको (Doppler Echocardiography)
तपाईंलाई यो परीक्षण किन गर्न भनिएको हुन सक्छ?
तपाईंलाई यो परीक्षण गर्न भनिएको हुन सक्छ यदि:
- भल्भ रोगको शंका छ वा पहिले नै भेटिएको छ
- भल्भ कति साँघुरो वा कति चुहिएको छ मापन गर्नुपर्छ
- मुटुको च्याम्बर बीचको दबाब अनुमान गर्नुपर्छ
चिकित्सकले यस परीक्षणबाट कुन प्रश्नको उत्तर खोजिरहेका छन्?
"भल्भबाट रगतको प्रवाह सामान्य छ, वा साँघुरो/चुहावट कति गम्भीर छ?"
यो कसरी काम गर्छ?
Doppler effect (ध्वनि तरंगको आवृत्ति चलिरहेको वस्तुबाट प्रतिबिम्बित हुँदा बदलिने सिद्धान्त) प्रयोग गरी, रगतका कोषिका कति छिटो र कुन दिशामा बगिरहेका छन् भनेर मापन गरिन्छ — यही सिद्धान्त ट्राफिक रडार गनले पनि प्रयोग गर्छ। रगत सामान्यभन्दा छिटो बगेको देखिएमा, त्यो प्रायः साँघुरो ठाउँबाट बगिरहेको संकेत हो — जसरी साँघुरो पाइपबाट पानी छिटो बग्छ। यसैले भल्भको साँघुरोपन वा चुहावट भएको ठाउँमा रगतको वेग असामान्य देखिन्छ।
यसले के पत्ता लगाउन सक्छ?
भल्भबाट रगत बग्ने वेग र दिशा नाप्छ, जसबाट भल्भको साँघुरोपन वा चुहावटको गम्भीरता संख्यात्मक रूपमा अनुमान गर्न सकिन्छ — जस्तै हल्का, मध्यम वा गम्भीर। यसले मुटुको विभिन्न कोठाभित्रको दबाब पनि अप्रत्यक्ष रूपमा अनुमान गर्न सक्छ, जुन फोक्सोको धमनीमा उच्च दबाब (pulmonary hypertension) को शंका हुँदा उपयोगी हुन्छ।
नतिजाले के निर्णयमा मद्दत गर्छ?
भल्भ रोगको गम्भीरता वर्गीकरण गर्न र निगरानी मात्र पर्याप्त छ कि प्रक्रिया/शल्यक्रिया विचार गर्ने बेला भयो भन्ने निर्णयमा प्रत्यक्ष मद्दत गर्छ। समयसँगै दोहोर्याएर गरिँदा, भल्भ रोग बिग्रँदै गइरहेको छ कि स्थिर छ भनेर ट्र्याक गर्न पनि सकिन्छ।
